Odsetki · Kodeks cywilny 2026
Kalkulator odsetek za opóźnienie
Nieopłacona faktura, zwrot długu, wyrok sądu — sprawdź ile wynoszą odsetki.
Jak działa kalkulator odsetek za opóźnienie?
Kalkulator liczy odsetki za opóźnienie w zapłacie dla trzech rodzajów: odsetki ustawowe (stopa referencyjna NBP + 3,5 pp), odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach handlowych (stopa referencyjna NBP + 10 pp, minimalne 8%) i odsetki maksymalne za opóźnienie (dwukrotność odsetek ustawowych za opóźnienie). Naliczenie jest proporcjonalne do liczby dni.
Jak interpretować wynik?
Odsetki handlowe dotyczą transakcji między przedsiębiorcami (B2B) — są wyższe od ustawowych i należą się automatycznie bez wezwania. Odsetki ustawowe stosuje się w relacjach z konsumentami. Odsetki maksymalne to górna granica — zastrzeżenie w umowie wyższych odsetek jest nieważne.
Przykład użycia
Faktura B2B na 15 000 zł, termin 30 dni, opóźnienie 45 dni. Stopa NBP 5,75% (przykładowo), odsetki handlowe: 5,75% + 10% = 15,75%. Kwota odsetek: 15 000 × 15,75% ÷ 365 × 45 = 291,27 zł. Plus ewentualna rekompensata za koszty odzysku 40 EUR (obligatoryjna przy B2B).
Założenia i ograniczenia
Stopę referencyjną NBP aktualizujemy przy każdej zmianie decyzji Rady Polityki Pieniężnej. Kalkulator nie nalicza odsetek od odsetek (anatocyzm jest co do zasady niedozwolony bez osobnego porozumienia). Odsetki w walucie obcej nalicza się według stawek referencyjnych danej waluty.
Źródła / podstawa
Ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, Kodeks cywilny art. 481 (odsetki za opóźnienie), komunikaty NBP w sprawie stopy referencyjnej.
FAQ
Kiedy stosować odsetki handlowe, a kiedy ustawowe?
Odsetki handlowe — przy transakcjach między przedsiębiorcami (obydwie strony to firmy). Odsetki ustawowe za opóźnienie — w pozostałych przypadkach (np. firma wobec konsumenta, osoba prywatna wobec osoby prywatnej). Przy umowie z konsumentem nie możesz żądać odsetek handlowych.
Co to jest rekompensata 40 EUR przy B2B?
Wierzyciel w transakcji handlowej może żądać stałej rekompensaty 40 EUR za koszty odzysku wierzytelności — automatycznie, bez udowadniania poniesionych kosztów. Przy dużych długach (powyżej 5 000 EUR) rekompensata może być wyższa — faktyczne koszty odzysku lub 1% wartości długu.
Czy odsetki za opóźnienie trzeba wpisać w umowie?
Nie. Odsetki ustawowe za opóźnienie i handlowe przysługują z mocy prawa, bez zapisów w umowie. Wystarczy, że termin płatności minął. W umowie można zastrzec wyższe odsetki (do limitu maksymalnych) lub — w B2B — wyłączyć lub ograniczyć rekompensatę.
Od kiedy liczyć opóźnienie przy fakturze bez terminu?
Jeśli faktura nie ma określonego terminu, termin ustawowy dla B2B wynosi 30 dni od dostarczenia faktury lub towaru (cokolwiek nastąpiło później). W relacji z podmiotami publicznymi — 30 dni dla dużych podmiotów, 30 dni dla małych (z możliwością wydłużenia do 60 w szczególnych przypadkach).
Czy odsetki podlegają VAT i podatkowi dochodowemu?
Odsetki za opóźnienie nie podlegają VAT — to nie jest wynagrodzenie za usługę, lecz odszkodowanie finansowe. Natomiast stanowią przychód podlegający PIT lub CIT — wykaż je w rocznym zeznaniu podatkowym jako przychody z działalności.
Ostatnia aktualizacja: czerwiec 2026